Kadıköy Örneğinde Alternatif Tiyatro Sahnelerinin Kamusallık Bağlamında Kamusal Mekân ile Etkileşimi [Planning]
Planning. Baskıdaki Makaleler: PLAN-60565 | DOI: 10.14744/planlama.2021.60565  

Kadıköy Örneğinde Alternatif Tiyatro Sahnelerinin Kamusallık Bağlamında Kamusal Mekân ile Etkileşimi

Ebru Firidin Özgür1, Devran Bengü2
1Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Şehir ve Bölge Planlama Bölümü
2İstanbul Arel Üniversitesi, Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Bölümü

Makalede, öncelikle toplumsal ortak yaşamın kurulmasında ve toplumun kendini ifadesinde önemli olan kamusal alan kavramını kamusallık ortak paydasında kamusal mekân kavramı ile ilişkilendiren teorik bir çerçeve tanımlanmaktadır. Toplumsal yaşamı bir sosyalleşme ortamı olarak görmenin ötesinde ortak yaşamın kurulabilmesi bağlamında açıklayıcı olan kamusallık ve kamusal alan kavramları, farklı yaklaşımlar üzerinden tartışılmaktadır. Kamusal alanın bir tartışma ortamı olduğu temel tanımından hareketle, bu tartışma ortamının düşünce üretiminden beslendiği ortaya koyulmaktadır. Bu açıdan, son dönemde kültür ve düşünce üretim mekânı olarak Kadıköy’de gelişen alternatif tiyatro sahnelerinin kamusal mekânlarla ilişkisi, sanatçıların gözünden ve gözleme dayalı olarak ele alınmaktadır.
Yeni gelişen tiyatro ortamının kamusallık üretme potansiyelinden yola çıkılarak, İstanbul’un Kadıköy ilçesi merkezindeki alternatif sahneler üzerine yapılan alan araştırmasında mevcut kamusallık ortamı hem kavramsal hem de mekânsal boyutları, tipoloji açısından farklılaşan dört tiyatro örneğinde ele alınmıştır. Bu bakış açısıyla yerel dinamiklerin faklı kamusallık araçları ortaya çıkarabildiği gözlemlenmiştir. Makalede, alternatif sahnelerin kamusal mekân ile etkileşimleri gözlem, mekânsal analiz ve mülakatlar üzerinden değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, kamusal alanı hem teoride hem de yerelde var olan kamusal kültürel üretim alanlarından gelen kamusallık bileşenleri bağlamında değerlendirmek gerektiği görülmektedir. Tiyatro sahnelerinin kamusal mekânları doğrudan ya da dolaylı etkileyebildiği, mekânsal bağlamı oluşturan kentsel dokunun kamusal mekân ile tiyatro ilişkisinde önemli, sanatçıların bakış açısınınsa belirleyici olabildiği ve sonuçta tiyatroların hem mekânsal kullanım biçimlerine hem de sokak sakinlerinin toplumsal ilişkilerine etkide bulunabildiği ortaya konmuştur. Makale, tüm bu bileşenlerin bütüncül olarak ele alınmasıyla tiyatrolar örneğinde, sosyo-kültürel mekânların yapılandırılması için farklı yaklaşımların geliştirilebileceğine dikkat çekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Kamusal Alan, Kamusallık, Aleniyet, Kamusal Mekân, Alternatif Sahne, Kadıköy


The Impact of Alternative Theater Stages on Public Spaces within the context of Publicness in Kadıköy

Ebru Firidin Özgür1, Devran Bengü2
1Mimar Sinan Fine Arts University, Faculty of Architecture, Department of City and Regional Planning
2Istanbul Arel University, Faculty Of Engineering And Architecture, Department Of Architecture

This study defines a theoretical frame that associates the concept of the public sphere as a significant component of public life with the concept of public space based on the common ground of publicness. The concepts of ‘publicness’ and the ‘public sphere’, which are used in an explanatory manner for forming common life, also reach beyond this in their consideration of social life as a socialization environment. These issues were discussed based on different approaches. Considering a basic definition of the public sphere as a discussion environment, an argument is made that this discussion environment is supported by the production of ideas.
Newly-formed theater environment might have a positive role to reinforce to publicness as previous studies shows. Considering that, the conceptual and spatial aspects of publicness, as presented in this field study concerning alternative stages in Kadıköy, İstanbul, were reviewed through four typologically different theater cases. This study evaluated alternative stages’ interaction with the public space based on observations, spatial analysis and in-depth interviews with theater artists. It was observed that theater stages either directly or indirectly interact with public spaces. Besides, artists’ perspectives can determine and impact both the spatial uses of theaters and social relationships with neighborhood residents. Holistically reviewing all relevant components within this context and using theaters as a case study, this article points out that theaters as sociocultural spaces are a feature in publicness on diverse layer of urban life.

Keywords: Public Sphere, Publicness, Publicity, Public Space, Alternative Stage, Kadıköy




Sorumlu Yazar: Ebru Firidin Özgür, Türkiye


ARAÇLAR
Yazdır
Alıntıyı İndir
RIS
EndNote
BibTex
Medlars
Procite
Reference Manager
E-Postala
Paylaş
Yazara e-posta gönder

Benzer makaleler
Google Scholar




 
Copyright © 2020 TMMOB
Bu sitenin tüm hakları Şehir Plancıları Odası İstanbul Şubesine aittir.