İnşaat Odaklı Ekonomide Kentsel Dönüşüm Mevzuatının Dönüşümü, Pratiği ve Planlama İlke-Esasları Çatışması: Mahkeme Kararlarında Ankara Örneği [Planning]
Planning. Baskıdaki Makaleler: PLAN-76993 | DOI: 10.14744/planlama.2020.76993  

İnşaat Odaklı Ekonomide Kentsel Dönüşüm Mevzuatının Dönüşümü, Pratiği ve Planlama İlke-Esasları Çatışması: Mahkeme Kararlarında Ankara Örneği

Kübra Cihangir Çamur1, Cansu Korkmaz2
1Gazi Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, Şehir Ve Bölge Planlama Bölümü, Ankara
2Konya Teknik Üniversitesi, Mimarlık Ve Tasarım Fakültesi, Şehir Ve Bölge Planlama Bölümü, Konya

Kentsel dönüşüm ve/veya kentsel yenileme süreçleri, planların, projelerin üretilmesi ve uygulanması aşamaları mevzuatla düzenlenmektedir. Türkiye, kırılgan politik ve ekonomik yapısının da hızlandırıcı etkisiyle, “dönüşüm süreçlerinde” kentlerin sorunlarına bütüncül yaklaşmak yerine, fiziksel dönüşüme odaklanmış ve “kentsel dönüşümü” inşaata dayalı ekonomik büyümede stratejik araç olarak kullanma politikasını benimsemiştir. 1980ler’den günümüze “amaç, kapsam ve uygulama araçları” sürekli değişen kentsel dönüşüm, 2012’de 6306 sayılı yasayla afet riskli alanları odağına almıştır. “Afet riskiyle mücadele” öne çıkarılarak, toplumsal ve bireysel itirazların önünün kesilmesi, uygulamada gecikmelere yol açan engellerin kaldırılması hedeflenmiştir. Kentsel dönüşüm seferberliği adı altında gecekondu alanları, afet riskli yapılaşmış kentsel alanlar, henüz yapılaşmamış alanlar hatta korunması gerekli tarihi dokular dönüşümün konusu olmuştur. Araştırmada “kentsel dönüşüm alanlarının belirlenmesi-sınırları ile nazım-uygulama planlarının mahkeme süreçleriyle iptallerini içeren 2005-2012 dönemi incelenmekte; planlama ilke esasları ve kentsel dönüşüm arasında kurulması beklenen ideal ilişkinin kurulamamasının nedenleri ortaya koyularak kentin ekonomik ve sosyal bileşenlerinin planlama süreçleriyle bir araya gelebilme koşullarının tartışılması” hedeflenmektedir. 2012’de dönüşüm sürecini dönüştürmek, hızlandırmak üzere hazırlanan 6306 sayılı yasaya zemin oluşturan süreç, 2005-2012 yıllarında planlama ilke-esaslarına uygun üretilmediği için mahkemeye taşınarak, yüksek oranda iptale konu olan dönüşüm planları-projelerine sahne Ankara örneğinde incelenmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre iptal kararlarının nedenlerini; kentsel dönüşüm projelerinin üst ölçekli planlara aykırı olması; dönüşüm önerilen alanların-sınırların kentsel dönüşüme uygunluk kriterleriyle örtüşmemesi; alan-sınır tespitinde gerekli teknik incelemelerin yapılmaması; önerilen yoğunlukların, kullanım kararlarının planlama ilke-esasları ile kent bütünündeki planlama kararlarıyla uyumsuz olması; uygulamada mülkiyet dağılımının “hak” temelinden uzak olması oluşturmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Kentsel dönüşüm, kentsel dönüşüm mevzuatı, kent planlama, mahkeme iptal kararları, Ankara-Türkiye.


Transformation of Urban Regeneration Legislation, Practice, and Planning Principles Conflict in a Construction-Led Economy: Ankara Case in Court Decisions

Kübra Cihangir Çamur1, Cansu Korkmaz2
1Gazi University, Faculty Of Architecture, Department Of City And Regional Planning, Ankara
2Konya Technical University, Faculty of Architecture and Design, Department of City And Regional Planning, Konya

Urban regeneration (so called transformation) and urban renewal processes and implementation of the projects are regulated by national legislation. Turkey, as an outcome of its fragile and undeveloped political and economic structure, has adopted "regeneration strategy” as a policy to solve economic problems and in 2012 disaster risky areas were included within the scope of regeneration with the Law no 6306, which was prepared to transform and accelerate the urban regeneration. Putting forward “struggle with disaster risk” aims to eliminate obstacles leading delays in implementation of regeneration. Disaster-risky urban areas, and unbuilt areas and even the historical and conservation areas have been the subject of regeneration. In this study, “cancellations and court processes which includes determination and boundaries of regeneration areas, announcement and implementation of projects in the period of 2005-2012 in Ankara with high rate of cancellations is examined”, and it is aimed to discuss reasons behind the failure to establish the expected ideal relationship between planning principles and so called urban transformation, and to debate the conditions and possibilities of the integration of the economic and social components of the city with the planning processes. According to the results of the study, the inconsistency of the plan scales in hierarchy, conflict with urban regeneration criteria, the proposed additional building densities that are incompatible with the zoning rights and fair distribution, and lastly the lack of necessary surveys, analyses and assessments to determine urban transformation area boundaries are the main problems.

Keywords: Urban regeneration, regeneration legislation, urban planning, court cancellation decisions, Ankara-Turkey.




Sorumlu Yazar: Kübra Cihangir Çamur, Türkiye


ARAÇLAR
Yazdır
Alıntıyı İndir
RIS
EndNote
BibTex
Medlars
Procite
Reference Manager
E-Postala
Paylaş
Yazara e-posta gönder

Benzer makaleler
Google Scholar




 
Copyright © 2020 TMMOB
Bu sitenin tüm hakları Şehir Plancıları Odası İstanbul Şubesine aittir.